Hôm nay, 1 tờ báo Thái Lan đưa tin về sự phát triển của Việt Nam và Thái Lan trong 5 năm tới gây bùng nổ cộng động mạng Thái, chỉ trong vài tiếng đã có hàng chục nghìn lượt tương tác, rất nhiều bình luận. Sau đây là bài viết:

Bức tranh tăng trưởng trái ngược

IMF dự báo GDP Thái Lan chỉ tăng 1,5%, thấp nhất khu vực, hoàn toàn trái ngược với mức tăng trưởng dự kiến 7,1% của Việt Nam. Điều này phản ánh những vấn đề mang tính cấu trúc của kinh tế Thái Lan.

Thái Lan đang đối mặt với nhiều hạn chế: dân số già hóa, phụ thuộc nhiều vào năng lượng nhập khẩu và cơ cấu xuất khẩu vẫn dậm chân ở các ngành công nghiệp truyền thống.

Việt Nam có lợi thế từ quy mô dân số lớn, độ tuổi trung bình trẻ, đồng thời đang vươn lên trở thành cứ điểm sản xuất quan trọng của thế giới nhờ hưởng lợi từ làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng.

Sau khi IMF hạ dự báo tăng trưởng GDP của Thái Lan xuống chỉ còn 1,5% - mức thấp nhất so với các nước trong cùng khu vực, bức tranh hiện ra không chỉ là sự suy giảm trong ngắn hạn mà còn là tín hiệu báo động về những "căn bệnh" cấu trúc đang liên tục đè nặng lên nền kinh tế.

Gánh nặng từ cấu trúc kinh tế cũ

Nguyên nhân chính vẫn là những vấn đề cũ chồng chéo: giá năng lượng nhập khẩu neo cao, doanh thu du lịch suy yếu, cùng gánh nặng nợ gia đình vẫn ở mức bão hòa. Điều này khiến sức mua trong nước phục hồi chậm chạp, đẩy kinh tế Thái Lan vào nguy cơ đi xuống.

Khi so sánh với các nước láng giềng, bức tranh càng trở nên rõ nét. IMF đánh giá Việt Nam vẫn có thể đạt mức tăng trưởng lên tới 7,1%, trong khi Indonesia là 5,0% và Malaysia là 4,7%. Sự chênh lệch này không chỉ nằm ở những con số, mà nó phản ánh sự khác biệt đáng kể về cấu trúc nền kinh tế.

Lợi thế nhân khẩu học và bài toán năng lượng

Xét ở góc độ nhân khẩu học, Việt Nam có hơn 100 triệu dân với độ tuổi trung bình chỉ 30. Trong khi đó, Thái Lan có khoảng 66 triệu dân với độ tuổi trung bình lên tới 40. Khác biệt này tác động trực tiếp đến lực lượng lao động và sức tiêu dùng nội địa. Rõ ràng, Việt Nam đang sở hữu một nền tảng tăng trưởng rộng mở hơn rất nhiều.

Một điểm mấu chốt khác là cơ cấu năng lượng. Thái Lan vẫn phụ thuộc tỷ lệ lớn vào dầu mỏ và khí đốt nhập khẩu, khiến chi phí của toàn nền kinh tế bị trói buộc chặt chẽ vào giá năng lượng toàn cầu. Khi xung đột nổ ra ở Trung Đông, giá năng lượng tăng cao lập tức giáng đòn trực tiếp vào Thái Lan trên cả phương diện chi phí sản xuất, tiêu dùng và cán cân vãng lai.

Về mức tiêu thụ năng lượng, Thái Lan có mức sử dụng điện bình quân đầu người khá cao trong khu vực, khoảng 2.500 - 3.000 kWh/người/năm. Vấn đề nằm ở chỗ phần lớn năng lượng này phải nhập khẩu, nên khi giá thế giới nhích lên, nền kinh tế Thái Lan lập tức lãnh trọn hậu quả.

Ngược lại, dù Việt Nam cũng đang tăng cường sử dụng năng lượng cho khối công nghiệp, nhưng bản chất của việc tiêu thụ lại hoàn toàn khác biệt. Việt Nam dùng năng lượng để mở rộng nền tảng sản xuất và xuất khẩu. Trong khi đó, Thái Lan lại tiêu tốn lượng lớn năng lượng cho ngành dịch vụ và tiêu dùng nội địa - những lĩnh vực mang lại tỷ suất lợi nhuận kinh tế dài hạn thấp hơn.

Sự dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu

Nhìn vào khía cạnh xuất khẩu, kinh tế Thái Lan vẫn phụ thuộc nặng nề vào lĩnh vực này (chiếm hơn một nửa GDP). Tuy nhiên, các mặt hàng chủ lực vẫn quanh quẩn trong nhóm công nghiệp cũ như ô tô, thiết bị điện tử gia dụng và nông sản chế biến - những ngành đang phải chật vật cạnh tranh với các quốc gia có chi phí thấp.

Trái lại, Việt Nam đang bứt tốc vươn lên thành một mắt xích sản xuất quan trọng của thế giới, đặc biệt là trong các ngành điện tử, dệt may và các sản phẩm thuộc chuỗi cung ứng toàn cầu. Họ đang hưởng lợi trực tiếp từ làn sóng dịch chuyển nhà máy khỏi Trung Quốc.

Do đó, khi giá năng lượng tăng cao... quốc gia có lợi thế không phải là nơi dùng ít năng lượng nhất, mà là nơi có khả năng biến "chi phí năng lượng" thành "giá trị gia tăng kinh tế" lớn nhất. Ở điểm này, Việt Nam làm tốt hơn Thái Lan một cách rõ rệt.

Tương lai nào cho Thái Lan?

Nhìn rộng ra, IMF cho rằng kinh tế toàn cầu năm 2026 vẫn nằm dưới áp lực bủa vây của chiến tranh, lạm phát và chi phí tài chính đắt đỏ. Bối cảnh này tạo điều kiện cho những quốc gia có cấu trúc kinh tế linh hoạt và thu hút được vốn đầu tư nước ngoài phục hồi nhanh hơn.

Đối với Thái Lan, mức tăng trưởng 1,5% không đơn thuần là sự chững lại, mà nó bộc lộ những điểm nghẽn mang tính cấu trúc: xã hội già hóa, đầu tư ảm đạm và sự phụ thuộc vào năng lượng. Trong khi đó, con số 7,1% của Việt Nam phản ánh rõ ràng họ đang ở trong chu kỳ kinh tế đi lên.

Hướng về tương lai, câu hỏi lớn đặt ra không chỉ là năm nay ai tăng trưởng nhanh hơn, mà là trong 5-10 năm tới, giữa một thế giới đầy rẫy bất ổn vì chiến tranh và năng lượng, kinh tế Thái Lan đang phải đau đầu với bài toán "cầm cự", thì Việt Nam lại đang chơi ván bài "tăng tốc" để vươn lên vị thế dẫn dắt khu vực.

Rốt cuộc, vấn đề lại quay về hệ thống quản lý nội bộ của Thái Lan, đặc biệt là giới chính trị gia: rốt cuộc hiện giờ họ đang làm cái gì? Nếu cứ mải mê ngáng chân nhau, hay vì lo sợ người khác làm tốt hơn khiến mình bị lu mờ mà cố tình "chơi trội" trên sự thiệt hại của đất nước... thì thật đáng tiếc cho những cơ hội đã trôi qua!

Chúng tôi vẫn giữ vững quan điểm rằng, trong thời buổi khủng hoảng, sự đoàn kết và ưu tiên ủng hộ doanh nghiệp của người Thái là một trong những yếu tố sống còn giúp đất nước vượt qua giai đoạn gian khó này. Bởi đến cuối cùng, "nếu người Thái không giúp người Thái", đất nước khó lòng thoát khỏi khủng hoảng. Và nếu đất nước không trụ vững... thì chúng ta còn lại gì đây!