Từ bờ vực phá sản với những khoản nợ chồng chất, Tổng công ty Cổ phần Vận tải Dầu khí (PVTrans - Mã: PVT) đã thực hiện cú lội ngược dòng ngoạn mục. Chỉ trong 5 năm gần nhất (2021-2025), doanh nghiệp này đã bổ sung gần 40 tàu mới, đưa tổng đội tàu lên con số 65 và duy trì lợi nhuận nghìn tỷ mỗi năm. Đây được xem là cuộc "hồi sinh thần kỳ" hiếm có trong lịch sử ngành vận tải biển Việt Nam.

Ký ức về "cơn bão" 2011 và nguy cơ xóa sổ

Ít ai tin rằng "ông trùm" vận tải hàng lỏng số 1 Việt Nam hiện nay từng có lúc đứng trước câu hỏi sinh tử: "Có nên cho phá sản hay không?".

Giai đoạn 2010 - 2011 là thời kỳ đen tối nhất của PVTrans. Dư âm khủng hoảng tài chính toàn cầu khiến cước vận tải biển rơi tự do (từ 40.000 USD/ngày xuống chỉ còn 3.000 USD/ngày, trong khi chi phí vận hành là 15.000 USD/ngày). Cùng với đó là gánh nặng nợ nần tiếp nhận từ Vinashin. Trong 16 đơn vị thành viên lúc bấy giờ, có tới 7 đơn vị thua lỗ và 3 đơn vị phá sản.

Tháng 12/2010, ông Phạm Việt Anh (khi đó là TGĐ PV GAS) được điều động về làm "thuyền trưởng" PVTrans. Bắt đầu từ năm 2012, với chiến lược tái cấu trúc quyết liệt: chia nhỏ đơn vị tàu để gắn trách nhiệm cá nhân, minh bạch tài chính và thay đổi tư duy quản trị, PVTrans bắt đầu thoát hiểm. Từ chỗ lỗ nặng, doanh nghiệp duy trì mức tăng trưởng đều đặn trên 18% mỗi năm suốt một thập kỷ sau đó.

Chiến lược "thay máu": 5 năm mua gần 40 tàu

Nếu giai đoạn 2012-2020 là giai đoạn "cầm máu" và hồi phục, thì giai đoạn 2021-2025 là giai đoạn bứt phá thần tốc về quy mô tài sản. Xác định thị trường nội địa là nền tảng nhưng thị trường quốc tế mới là mục tiêu dài hạn, PVTrans đã thực hiện chiến lược trẻ hóa đội tàu mạnh mẽ chưa từng có. Bất chấp những biến động của thị trường, PVTrans đã tận dụng cơ hội để mua tàu với mức giá hợp lý và đón đầu đà phục hồi nhu cầu vận tải năng lượng.

Thống kê cho thấy tốc độ mua sắm tàu đáng nể trong 5 năm qua:

• Năm 2024: Đầu tư thêm 8 tàu (tàu dầu sản phẩm, hóa chất, LPG, hàng rời).
• Năm 2025: Tiếp tục nhận thêm 7 tàu đa chủng loại với giá trị đầu tư khoảng 137 triệu USD.
• Tổng kết 5 năm (2021 - 2025): PVTrans đã bổ sung vào đội hình gần 40 tàu, nâng tổng quy mô đội tàu lên 65 chiếc với tổng trọng tải vượt 2 triệu DWT. Đến nay, đội tàu của PVTrans không chỉ trẻ (độ tuổi trung bình thấp) mà còn đa dạng, đủ năng lực hoạt động tại các thị trường khó tính nhất như Mỹ, Châu Âu và Úc (tiêu chuẩn Vetting, Oil Major).

Lợi nhuận kỷ lục: Khẳng định vị thế "Vua tàu chở dầu"

Sự mở rộng quy mô đội tàu đã phản ánh trực tiếp vào kết quả kinh doanh, biến PVTrans thành "cỗ máy in tiền" ổn định bậc nhất ngành dầu khí.

• Năm 2019: Đánh dấu cột mốc lần đầu tiên lợi nhuận trước thuế vượt 1.000 tỷ đồng.
• Năm 2024: PVTrans thiết lập kỷ lục lịch sử với lợi nhuận trước thuế đạt 1.800 tỷ đồng (đạt 189% kế hoạch).
• Năm 2025: Doanh thu hợp nhất ước đạt 16.000 tỷ đồng (tăng 30% so với 2024), lợi nhuận trước thuế ước đạt 1.550 tỷ đồng; Tổng tài sản vươn lên mức 22.500 tỷ đồng. Các chỉ số tài chính của PVTrans được đánh giá là cực kỳ lành mạnh với hệ số thanh toán an toàn (1,93 lần) và ROE đạt 12%. Điều này minh chứng cho thấy chiến lược vay vốn đầu tư mua tàu là hoàn toàn hiệu quả, "tiền đẻ ra tiền".

Giải mã "Hiện tượng": Văn hóa của người đứng đầu

Lý giải cho sự hồi sinh và tăng trưởng này, Chủ tịch HĐQT Phạm Việt Anh cho rằng mấu chốt nằm ở Văn hóa doanh nghiệp. Văn hóa tại PVTrans được vun đắp từ sự khó khăn cùng cực, từ tâm thế "không còn đường lùi". Đó là văn hóa "Dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm". Lãnh đạo dám quyết sách thì cấp dưới mới dám hành động.

Câu trả lời khiêm tốn của vị thuyền trưởng PVTrans về kế hoạch năm 2025: "Cố gắng có kết quả tốt hơn năm trước. Nhưng tàu đi trên biển, ai mà biết trước được sẽ gặp gió bão như thế nào?" phản ánh đúng tư duy quản trị rủi ro thận trọng nhưng đầy bản lĩnh của doanh nghiệp này.

Từ con tàu suýt đắm, PVTrans đã trở thành một "hạm đội" hùng mạnh vươn ra biển lớn. Việc mua sắm thành công gần 40 tàu trong 5 năm qua không chỉ là câu chuyện về tài chính, mà là minh chứng cho tầm nhìn chiến lược đúng đắn: Lấy thị trường quốc tế làm đích đến, lấy sự trẻ hóa đội tàu làm nòng cốt cạnh tranh.